Eto eko dorikodo



14

Eto eko dorikodo

Naijiria je ilu to ma n pa eeyan lerin ni gbogbo ona. Ko fe e si ilu to ni  igboya lati huwa ibaje to orileede yii. Eyi to panilerin nipe ko si ibiti owo iwaabaje ko tii ba ni gbogbo eka nkan ti o wa ni orileede yii. Eto eko ile yi ti forisopan lati ile-iwe alakobere gan ni wahala yi wa titi ti o fi de ile-iwe agba fasiti.

Iwa ajebanu to ba gbogbo eka lorileede yii naa lo ba eto eko. Bawo ni a se fe bu enu ate lu eto eko lai ya si odo ijoba ti o n tuko orileede? Iwe ofin ile Naijiria salaye pe dandan ni fun ijoba lati pese eto eko to yekooro fun gbogbo omo orileede yii, sugbon ko fi aye ijiya sile fun eka ijoba ti ko ba pese eto eko.

Owo perete ni ijoba ma n ya soto fun iseto eto eko, o fee ma to ida meje ninu ogorun ti ijoba ma n ya soto ninu eto isuna fun eto eko. Ona wo ni eto eko ko nigba la ori mole? ilana eto eko paapa ko fi han pe ona ti ojo ola ile yii yoo fi ye kooro ni a n to.

Ko si ilana eto eko ti o ko awon omo ile-iwe lati inu asa ati ise won nile yii, bikose eyi to n fi ilu London han wa ju bi a se mo osogbo lo. Ilana eto eko to bu ola fun oba’binrin Queen Elizabeth ju ti gbogbo oba ile yii lo. Eto eko ti ko mo pe awon baba wa ti mo odo ‘rifa naija’ saaju Mungo Park, eto eko ti ko je ki awon akeko mo pe ki ede geesi to de awon eya orisirisi ti n ba ara won soro ti won si ti ba ara won lo fun bii egebrun odun ki oyinbo to de.

Eko ti o n gbin sinu awon awon akeko pe eru ni wa ti iwa ati ise awon ti o n tuko eto eko naa si fee jo ti eru ti o gbiyanju lati ji nkan ti yoo fi ranse si awon eeyan re ni ile okeere. Eto eko ti ko ri gbogbo yara ikeko bii alapa ti o nilo atunse gidigan. Eto eko ti ko ri awon oluko ti n s’egusi ninu ogba ile iwe ti o si tun ma n sa lenu ise.

Kikidaa enu lasan ni ijoba fi n da si eto eko nile yii, bi o tile jepe isoro to n koju eto eko ti gagaara latarape ijoba ti gbagbe eto eko si egbe kan sugbon o si ni atunse ti o le waye kikakia ti ona abayo si awon isoro eto yoo fi ma yoju . Lati fi omo si ile-iwe-oniwe-mewa nile yii ti di ogun abele. Gbogbo awon alaale ijoba Naijiria ni awon eeyan ti fi owo gba si egbe kan.

 Awon osise ijoba ti ri agbegbe yen bii ona kan soso lati tan gbogbo isoro aye won. Sugbon ijoba to ba setan lati mu eto eko ni okukundun yoo ji giri tako iwa ajebanu ti o yii eka yi lara bii igbati aso aala opa kan ba ja sinu epo pupa. Dandan ni fun gbogbo omo ile yii lati rii pe aye daade ba wa nipa sise akiyesi awon kudiekudie agbegbe wa ki a si maa benu ate lu lohun rara.
Katunfire pade.

Comments

Post a Comment

Popular posts from this blog

Eto ilera wa gan an mehe

16 Eto ilera wa gan an mehe A kuu rotiroti ile wa apanilerin yii. Mo si n dupe pupo lowo gbogbo awon ti won pe mi tabi ti won nko iwe ranse simi latari nnkan ti won n ka ninu abala Gbangba Dekun yii, e seun pupo! Ti a ba ni ka maa ko nipa gbogbo oun to n sele lorile-ede yii, ojoojumo ni a o maa ko olokanoojokan oro, nitoripe iseju-iseju ni awada maa n sele ninu eto isejoba wa. Loni, awon ile iwosan waa ni a se abewo sii, tii a si ri kudie-kudie to gagaara nibe. Paapajulo, ko ti e ye ki irufe awon iwaabaje-alaibikita bayi si maa sele ni ilu ti o ro pe oun ti laju to Naijiria.  Gbogbo eka to n boju to eto ilera ni eyan yoo ti ma ri iwa ibaje-alaibikita to ti jera debi pe o n sedin. Ilera loogun oro ni mo ma ngbo lenu awon agba onilaakaye, sugbon awon osise ilera ile yii ko rii bii ise lasan ni, pe awon si leto lati wu iwa to ba wu awon nibe. Ai-moyee-igba ni awon osise ilera ma n yan ise lodi, ti ijoba ko ba ti e gbadun, gbogbo asiko ti won ba n gba owo osu ni o ...
Read more

Ijoba awaarawa yii dun bi?

15 Ijoba awaarawa yii dun bi? Fun ojo pipe ni opo omo orile-ede Naijiria fi jiya lati gba ijoba awaarawa ti awon eeyan n pe ni democracy. Koda lati aye oyinbo amunisin ni awon ti won te Naijiria tuntun do gan ni a ti n ja fitafita lati gba ijoba awa omo ilu ti yoo si ni ti awaarawa ninu. Gbogbo laala awon to ja fun ijoba awaarawa omo onilu lo ja si pabo nigbati oloogun gbajoba ni odun 1963, lati igbayi ni okan awon eeyan ti wa loke ki won to le fi oju ri ijoba alagbada. Opo ojo lo wa ti ro ti ile si ti fi mu ni Naijiria, sugbon ojo to n ro lowo yii ko fi gbogbo ara yee awon eeyan. Ti a ko ba sora, ojo yi a pa teru tomo po, yoo si je ki gbegiri waa san gege bii omo orile-ede. Awon eeyan ti bi mi pe kini anfani ijoba awaarawa? Ni idahun temi moni, ‘aaye ati le lanu soro laisi iberu ni anfani kan soso to wa ni inu democracy ’.  Ijoba awaarawa ko nii pese ina,omi,ona,eto aabo,ati beebeelo. Ijoba gangan nii peese oun amaye-derun,ijoba tii sii se be ko ni oruko. ...
Read more

Ijoba tuntun se kia…

17 Ijoba tuntun se kia… Ope pupo lowo gbogbo awon ti won kowe ranse ati awon ti won pe wa lati fi eero-ngba wo han lori apileko Gbangba Dekun yii. Bi o tile je pe mi o fe fii bee ko nipa ijoba ‘tuntun’ ti a nlo lowo yii lasiko yii, nitori oro po ti a ni lati dasi. Sugbon ti a ba ni ki a dake wo bi won se n tuko orileede yii, wahala nla ni gbogbo wa nwa. O ti le ni osu kan gbako ti a ti bo sinu ijoba change yii, sugbon orin to jo tatehinwa naa la si ngbo. Ki Aare Buhari to gori alefa ni opo omo orileede yii ti fee mo bi ijoba seri. Ijoba to koja ti fi iwa jegudujera ati ajebanu-alaibikita na gbogbo owo orileeede yii je, koda kii ilu ma baa baje ju bayi lo ni opo omo ilu yi se fi ibo le oga Jona lo. Sugbon kii se pe ki Aare ‘tuntun’ baa lee fun wa ni awijare ni won se dibo yan. Awon nkan ti ijoba tuntun yii seleri ko fi gbogbo ara le lati se to bi o se njo bayi. Awon isele bii mefa kan se oju mi lose to lo yii ni mo se woye pe boya ni ilu yii le ni i...
Read more